translation

Vertaaltools

Om de projecten die u ons toevertrouwt tot een goed einde te brengen, doen de vertaalteams van Ubiqus een beroep op technische hulpmiddelen die constant in evolutie zijn.

Offerte aanvragen

  • Computerondersteund vertalen (CAT)
Een van de grondbeginselen van ons vak is een tekst produceren in de doeltaal met ondersteuning van een betrouwbare technologische tool, namelijk software die speciaal hiervoor werd ontwikkeld. Onze teams maken systematisch een vertaalgeheugen aan voor elke nieuwe talencombinatie. Dit vertaalgeheugen wordt steeds verder aangevuld met projecten van dezelfde klant en herkent termen en uitdrukkingen die al eens eerder werden vertaald. Zo blijft de woordkeuze voor de klant consistent doorheen de verschillende documenten.

De vertaler blijft echter het hart van het vertaalproces. Hij maakt de vertaling, niet een machine. Deze werkwijze mag dus zeker niet verward worden met machinevertaling zoals Google Translate, dat geen professioneel en betrouwbaar resultaat geeft en dus niet zomaar gepubliceerd kan worden.

  • Wat is een vertaalgeheugen (TM)?
Een vertaalgeheugen is een databank die bestaat uit segmenten (doorgaans volledige zinnen) van een of meer bronteksten en hun equivalenten in de doeltaal. Deze databank wordt aangemaakt aan het begin van een project of de samenwerking met een klant en wordt gaandeweg aangevuld. Wanneer een tekst een segment bevat dat al eens eerder op een bepaalde manier werd vertaald, of een segment dat er sterk op lijkt, dan meldt het vertaalgeheugen dat aan de vertaler en stelt het de ‘match’ voor in de doeltaal. Na controle beslist de vertaler om de voorgestelde vertaling zo over te nemen of om ze aan te passen op basis van de context van het segment. Vertaalgeheugens zijn een praktisch hulpmiddel, maar de vertaler moet steeds waakzaam blijven en letten op elk detail. Er moet ook rekening gehouden worden met het doelpubliek en dat is een inschatting die enkel door mensen kan worden gemaakt.

Vertaalgeheugens bieden nog een bijkomend voordeel: er kan een analyse worden gemaakt van elk project voor de uitvoering ervan. Naast andere statistische gegevens geeft de software ook aan hoeveel herhalingen een project bevat en hoeveel zinnen er eventueel overeenkomen met projecten uit het verleden. Deze herhalingen kunnen een impact hebben op de offerte voor het project in het algemeen.

Let wel op: niet elk teksttype kan worden verwerkt met een vertaalgeheugen. Zo zal een redactioneel commentaar zonder technische hulpmiddelen worden vertaald omdat hiervoor vooral een beroep wordt gedaan op de redactionele vaardigheden van de vertaler. Een handleiding of een erg feitelijke tekst kan dan weer heel wat herhalingen en ‘matches’ opleveren en kan perfect met een vertaalgeheugen vertaald worden.

  • Terminologisch glossarium
Om ervoor te zorgen dat de terminologie van een bepaalde sector en van de klant wordt gerespecteerd doorheen de verschillende projecten, maken de vertaalteams terminologische glossaria aan. Dat kan bijvoorbeeld een woordenlijst in Excel zijn. Deze woordenlijsten worden opgesteld op basis van de specialisatie en de taal en kunnen aan de klant ter goedkeuring worden voorgelegd aan het begin van de samenwerking. Daarna worden ze door de vertalers gebruikt als leidraad en wordt er zo voor gezorgd dat specifieke termen steeds correct en op dezelfde manier worden vertaald doorheen de verschillende projecten. Deze glossaria worden natuurlijk gaandeweg aangevuld aan de hand van vertaalopdrachten en feedback van de klant na goedkeuring van de vertaalde bestanden die hem werden bezorgd.

Met andere woorden, technische hulpmiddelen zoals vertaalgeheugens, software en glossaria vergemakkelijken het werk van de vertaler. Ze bieden namelijk rechtstreekse toegang tot termen en uitdrukkingen die al werden gevalideerd tijdens de samenwerking of een eerder project. Het zijn waardevolle hulpbronnen op meer dan één gebied die voornamelijk het voordeel bieden dat ze een betere homogeniteit van de vertaalde teksten garanderen en soms ook tijdswinst opleveren. Het zijn echter enkel hulpmiddelen die de vaardigheden van de vertaler niet kunnen vervangen. Die blijft namelijk een professional van de geschreven communicatie tussen mensen van verschillende culturen.